tochtbegeleider bij oikoten als model

Ik kwam een tijdje geleden toevallig terecht op de website van oikoten, een organisatie die vooral bekend is om haar onthemende tochten voor jongeren. Uit nieuwsgierigheid nam ik een kijkje op de pagina van de begeleiders. Ik vroeg me eigenlijk af wat van een begeleider verwacht wordt.

Ik moet toegeven dat ik aangenaam verrast was door het gewenste profiel van een tochtbegeleider.

# De tochtbegeleider is minimum 26 jaar.
# Oikoten vraagt geen specifiek diploma, wél levenservaring.
# De tochtbegeleider staat open voor de leefwereld van de jongere, en laat zichzelf door de jongere in vraag stellen. De tochtbegeleider kent zijn eigen waarden en normen, maar kan ze relativeren.
# De tochtbegeleider kan de ongelijkheid tussen de jongere en zichzelf tot een minimum herleiden.
# De tochtbegeleider hanteert geen pedagogische en/of hulpverleningsconcepten. Hij is gewoon zichzelf.
# De tochtbegeleider gelooft dat het stappen op zich waardevol is en geen andere therapieën of werkvormen rondom zich verdraagt.
# De tochtbegeleider vermijdt de risico’s niet. Hij kan ze toelaten en zelfs opzoeken. Hij kan omgaan met de onrust die dit veroorzaakt en zoekt creatief naar oplossingen.
# De tochtbegeleider beseft dat hij er onderweg vaak alleen voor staat, en kan die eenzaamheid dragen, maar ook de verantwoordelijkheid om zelf beslissingen te nemen.
# De tochtbegeleider heeft een goede reden om zelf op tocht te gaan en het einddoel te halen. Hij is bereid om zelf te onthemen.
# De tochtbegeleider heeft humor en levenslust.
# De tochtbegeleider bewaakt de eigen grenzen.
# De tochtbegeleider bevindt zich op fysiek, emotioneel en relationeel vlak in een stabiele levensfase, waardoor hij voldoende draagkracht heeft om de eigen ontheming te ondergaan.

Ook de vraag naar niet-perfecte mensen vind ik heel mooi.

En tenslotte… de tochtbegeleider bezit vele van de hierboven beschreven eigenschappen, doch niet alle.

Een aantal van deze eigenschappen zouden mijns inziens mogen worden opgenomen in het beroepsprofiel van de leerkracht. Openheid, het beperken van de onderlinge ongelijkheid zonder zichzelf te verliezen, het toelaten van risico’s, rusteloosheid, ontheming, eenzaamheid en verantwoordelijk zijn voor mij sterke eigenschappen voor een leerkracht. Deze termen klinken misschien heel zwaar en eerder negatief. Toch denk ik dat ze een meerwaarde bieden voor de groei van leerlingen.

Ik blijf ervan overtuigd dat deze eigenschappen van een leerkracht de leerlingen veel meer bijbrengen dan een sterke vakinhoudelijke kennis. Van mijn eigen ervaringen op school herinner ik me niet de sterke vakinhoudelijke kennis of perfect uitgevoerde didactische kunstjes, maar die leerkrachten die mij iets leerden over mijzelf, de wereld, het leven. De inhouden zijn ondertussen al lang vervlogen en zoek ik wel snel op via wikipedia of enkele handboeken die ik nog bewaar.

Het is de leerkracht die de leerling dwingt na te denken over zichzelf, durft pijn te doen, tegen de muur laat botsen die echt iets leert, alle kennisoverdracht en competentieontwikkeling ten spijt.